Comorbiditeit is een van de voorspellende factoren in het HSMR model. Het wordt gemeten in de vorm van de Charlson index, een maat voor comorbiditeit voor een patiëntpopulatie. De index is ontwikkeld door van verschillende aandoeningen de voorspellende waarde voor sterfte na 1 jaar te bekijken. De Charlson index voor comorbiditeit is gebaseerd op ICD-9 of ICD-10 codes, en definieert 17 comorbiditeiten. Aan iedere comorbiditeit wordt een gewogen score toegekend, gebaseerd op het relatieve risico van sterfte na 1 jaar.

Sinds een aantal jaar wordt niet de Charlson index als variabele gebruikt in het (H)SMR model, maar worden de 17 comorbiditeitsgroepen ieder als aparte voorspellende variabele meegenomen in het model. De Charlson index wordt ook bij de registraties van DICA als maat voor comorbiditeit toegepast.

Bij het berekenen van de HSMR heeft het CBS tot nu toe de ICD-10 diagnosecodes eerst terugvertaald naar ICD-9. De Charlson comorbiditeit werd afgeleid op basis van die ICD-9 codes. In het HSMR model dat 31 oktober 2014 werd gepubliceerd door CBS vertalen ze de ICD-10 codes niet meer terug naar ICD-9. De Charlson groepen worden rechtstreeks van de ICD-10 codes afgeleid. Ze hebben de Charlson index echter aangepast door twee verschillende bronnen te gebruiken. Daarmee wijkt het CBS af van de Charlson index zoals die bijvoorbeeld in Engeland wordt toegepast.

Hieronder worden per Charlson groep de onderliggende ICD-10 diagnosecodes weergegeven zoals door CBS gebruikt. Download pdf versie

CharlsonCBS

Publicaties over comorbiditeitsscores

Charlson ME, Pompei P, Ales KL, MacKenzie CR. A new method of classifying prognostic comorbidity in longitudinal studies: development and validation. J Chronic Dis. 1987;40(5):373-83.

Sundararajan et al. New ICD-10 version of the Charlson Comorbidity Index predicted in-hospital mortality. Journal of Clinical Epidemiology, 2004.

Quan et al. Updating and Validating the Charlson Comorbidity Index and Score for Risk Adjustment in Hospital Discharge Abstracts Using Data From 6 Countries. Am. J. Epidemiol., 2011.

Elixhauser A, Steiner C, Harris DR, Coffey RM. Comorbidity measures for use with administrative data. Medical Care, Vol. 36, No. 1 (Jan., 1998), pp. 8-27

Quan et al. Coding Algorithms for Defining Comorbidities in ICD-9-CM and ICD-10 Administrative Data. Med Care 2005;43: 1130 –1139

Li et al. Risk adjustment performance of Charlson and Elixhauser comorbidities in ICD-9 and ICD-10 administrative databases. BMC Health Services Research 2008, 8:12